ترخیص کالا از گمرک شامل مجموعهای از فرآیندها و روشها است که به منظور اطمینان از ورود و خروج قانونی کالاها به کشور انجام میشود. در زیر به برخی از روشهای معمول ترخیص کالا اشاره میکنیم:
1-ترخیص قطعی
این روش رایجترین و استانداردترین روش ترخیص کالا است که در آن کالا بهطور کامل از گمرک خارج و تحویل صاحب کالا میشود. در این روش تمامی مدارک لازم ارائه و بررسی شده و تمام هزینهها و عوارض گمرکی پرداخت میشود.
2-ترخیص موقت کالاهای ورودی
شامل :ورود موقت بدون پردازش و ورود موقت برای پردازش
در ورود موقت بدون پردازش کالایی وارد میشود باید بدون تغیر(استهلاک جزء تغیر محسوب نمی گردد)پس از مهلتی تعیین می گردد از قلمرو گمرکی خارج گردد (مثال ورود کالا جهت شرکت در نمایشگاه)اما در ورود موقت برای پردازش کالای وارده تحت تغیراتی همچون تعمیر ،تکمیل ،ساختن یا فراوری قرار می گیرد وپس از مهلت مقرر صادر می گردد
این روش برای کالاهایی استفاده میشود که بهطور موقت وارد کشور شده و بعد از مدتی باید مجدداً صادر شوند. این روش بیشتر برای نمایشگاهها، پروژههای موقت، ابزارآلات فنی و ماشینآلات استفاده میشود.
3-ترخیص به شرط صادرات
در این روش، کالاهایی که وارد کشور میشوند تا پس از تعمیر ،تکمیل ،ساختن یافرآوری یا بستهبندی مجدداً صادر شوند، تحت شرایط خاصی از پرداخت عوارض معاف میشوند و باید در زمان مشخصی صادر شوند.
4-ترخیص نسیه
در این روش، کالا با تعهد پرداخت عوارض و مالیاتها در یک بازه زمانی مشخص ترخیص میشود. این روش معمولاً برای شرکتها و واردکنندگانی استفاده میشود که از اعتبار بالایی برخوردار هستند و نیاز به ترخیص سریع کالا دارند.
5- ترخیص به روش امانت
در این روش، کالا به صورت امانی وارد کشور شده و برای مدت محدودی در اختیار واردکننده قرار میگیرد. پس از پایان مدت، کالا باید به گمرک بازگردانده شود یا با پرداخت عوارض و مالیاتها به صورت قطعی ترخیص گردد.
6- ترخیص از طریق مناطق آزاد و ویژه اقتصادی
کالاهایی که به مناطق آزاد یا ویژه اقتصادی وارد میشوند، میتوانند با استفاده از مزایا و معافیتهای گمرکی این مناطق به راحتی ترخیص شوند. این روش بیشتر برای تسهیل تجارت و جذب سرمایهگذاری استفاده میشود.
7- ترخیص با استفاده از ترانزیت
در این روش، کالاها از یک گمرک به گمرک دیگری منتقل میشوند و تا رسیدن به مقصد نهایی تحت نظارت گمرک باقی میمانند. این روش برای کالاهایی که از یک کشور به کشور دیگری عبور میکنند استفاده میشود.
مراحل عمومی ترخیص کالا
- ثبت اظهارنامه گمرکی:
- اظهارنامه گمرکی باید به صورت الکترونیکی در سامانه جامع امور گمرکی ثبت شود.
- ارزیابی و کنترل اسناد:
- اسناد و مدارک ارائه شده توسط گمرک بررسی و تأیید میشود.
- بازرسی و ارزیابی کالا:
- بسته به مسیر گمرکی (سبز، زرد، قرمز)، کالا ممکن است نیاز به بازرسی و ارزیابی فیزیکی داشته باشد.
- پرداخت عوارض و مالیاتها:
- پرداخت عوارض گمرکی، مالیات بر ارزش افزوده و سایر هزینههای مربوط به واردات کالا.
- صدور پروانه ترخیص:
- پس از تکمیل تمام مراحل و تأیید مدارک، پروانه ترخیص کالا صادر میشود و واردکننده میتواند کالا را از گمرک تحویل بگیرد.
